Hangi Baş Ağrısı Ne Şekilde Hissedilir?

6

Gerilim Tipi (Tension) Baş Ağrısı:

Gerilim baş ağrısı baş ağrıları içinde en sık görülen tiptir. Çevresel faktörlerin değişmesi, aşırı sorumluluk yüklenme, düş kırıklıkları, ailesel ve ekonomik sorunlar gibi insan yaşamındaki önemli değişiklikler sonucu yüz, baş ve boyun kaslarının sürekli gerilmesi ile ortaya çıkan şiddetli baş ağrısıdır. Baştaki veya boyundaki kasların kasılması stres veya huzursuzluk, uzun süre aynı pozisyonda oturma, trafik kazası gibi bir darbeye veya depresyona bağlı olabilir.

Çoğu kez hasta kendi kendisine migren tanısı koyar. Oysa hem mekanizma hem de tedavi yönünden gerilim baş ağrısı migrenden çok farklı bir biçimde ele alınmaktadır. Migrenli hastalar kuytu sessiz bir yer ararken gerilim baş ağrısından yakınan hastalar tam tersi gezmek dolaşmak isterler. Gerilim baş ağrısı migrenin aksine tek bir bölgeyi tutmaz. Daha yaygın bir seyir gösterir. Gün ilerledikçe şiddetlenir. Saatler boyunca sürer gider. Migrende ağrı öncesinde görülebilen görme bozukluğu ve diğer belirtiler gerilim baş ağrısında yoktur. Gerilim baş ağrısında baş, boyun ve omuz bölgesi kaslarında basınç uygulamakla yansıyan ağrının ortaya çıkmasına neden olan tetikleyici noktaların (trigger points) ortaya çıkması önemli bir bulgudur. Gerilim baş ağrısının en önemli özelliği genellikle boyun böl­gesinden başlayarak tepeye doğru yükselmesi ve sıkıştırıcı bir ağrı şeklinde seyretmesidir. Hastalar çoğu kez bu durumu başın cendereye alınmış gibi sıkıştırılması şeklinde nite­lendirirler. Baş ağrısı; gereğinden az ya da fazla uyuma, gereğinden az ya da fazla yeme, fazla alkol tüketme, aşırı gürültüye maruz kalma, aşırı çalışma ve diğer sağlık sorunları ile tetiklenebilir.

Baş ağrısının yanı sıra bir çok hastada başta yanma hissi, keçeleşme, dokunma ile hassasiyet gibi bulgular ortaya çıkar. Ayrıca kon­santrasyon güçlüğü, uykusuzluk gibi yakınmalar ağrıya eşlik edebilir. Bulantı ya da kusma görülebilir. Ancak çoğu kez migrende olduğu kadar şiddetli değildir. Bir başka önemli nokta migrenin ve gerilim tipi baş ağrısının bazen birlikte görülebilmesidir. Hatta migren ağrılarından yakınan bir hastada zaman içerisinde gerilim tipi baş ağrısı da oluşabilir ve gerilim tipi baş ağrısının belirti­leri daha ön plana geçebilir. Bu durumda hastalar baş ağrılarının şeklinin, süresinin ve sıklığının değiştiğini ifade ederler.

Gerilim Tipi Baş Ağrısı Tedavisi:

Ağrı kesiciler ve kas gevşetici ilaçların yanı sıra depresyona karşı kullanılan ilaçlar son derece etkili olmak­tadır. İlaçların yanı sıra çeşitli ilaç dışı yöntemler de baş ağrılarının kontrolünde sık­lıkla kullanılmaya başlanmıştır. Bu yöntemlerin başında gevşeme eğitimi gibi psikolojik girişimler gelmektedir. Hastalara nasıl gevşeyecekleri öğretilmektedir. Bu yöntem özellikle kas kasılması baş ağrılarının tedavisinde son derece etki­lidir.

Stresi artıran durumları belirlemek ve onlardan uzak durmak çok önemlidir. Bunun için gerekirse psikolojik danışmanlık hizmeti de alınarak gevşeme teknikleri öğrenilmelidir.

Düzenli egzersiz yapmak ve yeterli ve düzenli uyumak şikayetlerin gerilemesini sağlayacaktır.

 

Auralı Migren:

Auralı migren; migren türleri içinde daha az bilinen, yeni bir migren türüdür. Duyabileceğiniz diğer migren isimleri  ’klasik migren’ ya da ’migraineur’ dur. Aura baş ağrınız başlamadan hemen önce, kısa süreli olarak hissedebileceğiniz bazı duyumlar ve semptomlar olarak tanımlanır. Bu erken semptomlara ön belirtiler de denir.

Bilim adamları auralı migrene neyin neden olduğu konusunda henüz net değiller. Ancak en az iki beyin kimyasalının (serotonin ve dopamin) bunda rol oynayabileceği düşünülüyor. Bu teoriye göre; beyin fonksiyonlarını düzenleyen bu kimyasallarda bir şey ters gittiği zaman, beyin ve vücuttaki  bağışıklık sistemi tepki veriyor.Auralı migren tüm migren türleri içinde %20’ lik bir dilimde yer almaktadır.

Auralı migren, 30 dakika ya da daha az süreli olarak ortaya çıkan, baş ağrısından hemen önce oluşan bazı semptomlarla  ortaya çıkar. Bu belirtilere ön belirtiler denir. Prodrom ya da aura olarak adlandırılan bu safha, 5-20 dakika arasında sürer ya da baş ağrısının geçmesinden sonra da devam edebilir.

Migrende ortaya çıkan semptomlar:

  • Mide bulantısı
  • Kusma
  • Esneme
  • Kendini huzursuz hissetme
  • Düşük kan basıncı
  • Çok heyecanlı hissetmek
  • Işık, ses ve hareketlere karşı duyarlılık
  • Göz altlarında koyu halkalar oluşması

Aura Migren semptomları şunlardır:

  • Kör noktalar ya da skotomlar
  • Bir ya da iki gözde görsel alanın yarısında oluşan görme kaybı (hemianopsi)
  • Zig zag şekilleri görme
  • Patlayan ışıklar görme (kıvılcım)
  • Ciltte karıncalanma hissetme (parestezi)
  • Güçsüzlük
  • Gerçekte olmayan şeyler görme (halüsinasyon)

 

Küme Tipi Baş Ağrısı (Cluster):

Tüm baş ağrıları arasında en şiddedi olanlar arasındadır; Bir gözün içi ve çevre­sinde şiddetli ağrıya sebep olur.

Cluster baş ağrıları olan kişiler, bunu aralıklı olarak yani epizodik şekilde yaşarlar, haftalar ya da aylardan oluşan bir periyot içinde günde bir ila üç baş ağrısı nöbetli bir küme (yani cluster) ve bunu takip eden baş ağrısız dönemler.

Kişilerin yüzde 20’sinde kronik şekle rastlanır. Bu durumda günlük nöbetler, hafifleme oluşmadan önce, bir yıl ya da daha uzun bir zaman sürer. Kronik baş ağrılarının tedavisi, epizodik cluster baş ağrılarına oranla ilaç tedavisine daha zor cevap verir. Cluster baş ağrılarının bilinen bir sebebi ya da tedavisi yoktur, bir yaşam boyu hastalığı olabilir.

Her ne kadar dayanılmaz derecede ağrılı olsalar da, kalıcı bir zararları ya da diğer hastalık­larla bağlantıları yoktur.

Tipik cluster baş ağrısı, genellikle kişi uyuduktan 2 ila 3 saat sonra ani şekilde başlar. Ağrı şiddetli, yakıcı, nüfuz edici nitelikte olup; genellikle bir gözün arkasın­dadır. Ama nadiren yanakta, kulak yanında ya da bunlara komşu bir bölgede ortaya çıkabilir. Etki altın­daki gözde gözyaşı ve kanlanma / kızarıklık; gözkapağında sarkma; burun deliğinde önce tıkanma ve daha sonra akıntı; ve yanakta yanma ve şişme oluşabilir.

Tek bir nöbet boyunca, tüm semptomlar yani belirtiler ya sol ya sağ yanda olur; hiçbir zaman her iki tarafta birden olmaz. Kişilerin çoğunda hastalanan bölüm daima aynı taraftadır. Bir ya da iki saat içinde, ağrı ve diğer semptomlar ortadan kaybolur. Bu bazen başladıkları gibi ani olur. Ama takip eden günlerde aynı zamanda tekrar oluşur.Baş ağrısı kendiliğinden geçebilir, ya da ağrıları önlemek için tedavi gerekebilir.

Sigara, alkol kullanımı, belirli gıdalar ve diğer faktörler küme baş ağrısını tetikliyor olabilir, dolayısıyla bunlardan kaçınılmalıdır. Bir baş ağrısı günlüğü size baş ağrınızı tetikleyen şeyleri belirlemenizde yardımcı olabilir.Ağrı kesiciler genellikle küme baş ağrısını gidermezler.Doktora başvurmakta fayda vardır.